Aimsigh na Céadta Bliain d’Oidhreacht Cheilte le linn na Seachtaine Oidhreachta Náisiúnta i mbliana

13 Lúnasa 19

Siúlóid ar chonair chrann Ceilteach, cuardach ar chaitheamh aimsire Victeoireach agus blas ar bhéilí breátha na Seoirseach – níl anseo ach cuid de na himeachtaí atá eagraithe ag Oifig na nOibreacha Poiblí (OPW) le linn na Seachtaine Oidhreachta Náisiúnta i mbliana, a mhaireann ón 17ú – 25ú Lúnasa.

Ceiliúradh ar oidhreacht nádúrtha, tógtha agus cultúrtha na hÉireann is ea an tSeachtain Oidhreachta Náisiúnta, chun feasacht, meas agus caomhnú acmhainní iontacha Éireann a chothú. Meastar go ndéanfaidh thart faoi leath-mhilliún duine freastal ar suas le 2,200 imeachtaí ar fud na tíre.

Is é téama na Seachtaine Oidhreachta i mbliana ná Caithimh Aimsire agus Aimsirí Caite. Chun an Deireadh Seachtaine Oidhreachta Náisiúnta a chomóradh tá réimse leathan imeachtaí do chách eagraithe ag Oifig na nOibreacha Poiblí.

Dúirt Rosemary Collier, Stiúrthóir ar Mhaoine Stairiúla Náisiúnta ag an OPW: “Ocáid bhliantúil den scoth is ea an tSeachtain Oidhreachta. Spreagtar sinn chun féachaint ar stair shaibhir na hÉireann, spásanna agus áiteanna nua a chuardach agus deis a thabhairt do chách taithí spreagúla cultúrtha a roinnt lena chéile. Beidh imeachtaí ar siúl ag an OPW ar fud na tíre faoi théama na Seachtaine Oidhreachta - Caithimh Aimsire agus Aimsirí Caite. Cuirfear ar chumas cuairteoirí ar láithreacha an OPW na láithreacha a chuardach agus eolas a fháil ar thraidisiúin, nósanna sóisialta, faisnéis agus scileanna a tugadh ar aghaidh ó ghlún go glún taobh istigh de na láithreacha seo.”

Seo thíos cuid de na himeachtaí a bheidh ar siúl ar fud na láithreacha stairiúla:

Pléisiúir agus Caithimh Aimsire ón Ré Victeoireach, Caisleán Chill Chainnigh, 21ú & 23ú Lúnasa: Ag Caisleán Chill Chainnigh, atá 50 bliain faoi chúram an OPW i mbliana, beidh turais bunaithe ar phléisiúir agus caithimh aimsire ón Ré Victeoireach; díreofar ar chaithimh aimsire na Victeoireach – faisean, taisteal, pléisiúr agus litríocht.  

An Teachín Eilvéiseach, An Chathair, Co Thiobraid Árann, 24ú Lúnasa:  Is giota bijou den oidhreacht Éireannach é seo, bunaithe ar theachín orné na Banríona Marie-Antoinette ag Versailles, áit ar choimeád sí flúirse ainmhithe agus éan feirme ar ferme orné nó feirm ornáideach. Tabhair cuairt ar an Teachín Eilvéiseach agus cuir eolas ar an lanún óg uasal a thóg é 200 bliain ó shin. Mar bhreis ar an taithí ferme orné beidh Feirm Pheataí Ghleann na Feoire ar fáil chun taithí idirghníomhach feirme a sholáthar. 

Féile na dTrátaí, Garraithe Náisiúnta na Lus, Baile Átha Cliath, 17ú – 25ú Lúnasa: Anseo beidh trátaí oidhreachta imeasc an 250 cineál trátaí a bheidh ar taispeáint ar feadh na seachtaine.

Conair Chrann Ceilteach, Páirc Chuimhneacháin agus Crannlann JFK, Loch Garman, 17ú Lúnasa: Bhí stádas tábhachtach ag crainn sa mhioteolaíocht Cheilteach Éireannach. Anseo féadfaidh cuairteoirí turas ama a thabhairt, agus eolas a fháil ar thábhacht na gcrann dúchais sa chultúr ársa trí chuardach a dhéanamh ar bhailiúchán na gcrann dúchais Éireannach.

Bia agus Féile ag Caisleán Bhaile Átha Cliath, 23ú Lúnasa: Beidh turas ar an bhfoirgneamh stairiúil seo dírithe ar bhia, ag tosú sa chrochta Lochlannach agus ag críochnú ins na Seomraí Stáit, áit ar bhlais an Bhanríon Éilís II ‘Éire ar Phláta’.  

Bia na Seoirseach ag Teach Bhaile an Chaisleáin, Co Chill Dara, 21ú Lúnasa:  Beidh an turas anseo dírithe ar an dtaithí dinnéir i dteach Seoirseach – an mórshiúl, an mustar agus an searmanas. Lean na treoruithe chuig seomra na bpriontaí, mar ba ghnás le mná na tréimhse sin, agus críochnaigh an turas ag na dealbha adhlachta agus cuir eolas ar na cuimhneacháin dobhróin.

Dún na hArmlainne, Páirc an Fhionnuisce, Baile Átha Cliath, 18ú & 25ú Lúnasa: Áras um lón cogaidh a stóráil ab ea Dún na hArmlainne. Tógadh é sa bhliain 1734, bunaithe ar dhearadh Francach i bhfoirm réalta; cuireadh leis san 19ú aois agus tógadh bácús ann san 20ú aois. Cuimseoidh an turas ar leith seo ar dhún suntasach stairiúil ruathar an IRA ann in 1939.

Saol na Victeoireach, Teach Seandroichid, Ionad Cuairteoirí Chath na Bóinne, Co na Mí, 25ú Lúnasa: Féach siar san íoslach Victeoireach ag Teach Seandroichid agus cuir eolas ar shaol na seirbhíseach thíos staighre. Taispeánfaidh an Turas sa Stair Bheo tríd an íoslach boghtach cad iad na gnóthaí a bhíodh le déanamh ag na seirbhísigh.

Glórtha na mBan Inné agus Inniu, Caisleán Rath Fearnáin, 22ú Lúnasa:  Tá an Bhean i Láthair – Scéalta na mBan ón Dara Chogadh Domhanda, le Mary Moynihan, Paul Kennedy agus Fiona Thompson. Is athchruthú cruthaitheach atá anseo ar chuimhní ó shaol na mban sa Dara Chogadh Domhanda – scéalta laochais, íobairtí agus grá imeasc uafáis an chogaidh, nuair a sheas mná in aghaidh faisisteachais agus ollsmachtachais, ag diúltú don chos ar bolg.  Imeasc scéalta eile sa chur i láthair tá: Mary Elmes (1908 – 2002), an chéad Éireannach a comóradh ‘Fíréanta Imeasc na Náisiún’ as páistí Giúdacha a shábháil le linn an Dara Chogadh Domhanda; agus Neus Catala Palleja (1915 – 2019) ón Spáinn, comhalta de Pháirtí Aontaithe Sóisialach na Catalóine le linn Chogadh Cathartha na Spáinne, a chomhoibrigh le Frithbheartaíocht na Fraince le linn an Dara Chogadh Domhanda - nuair a cailleadh í in 2019 ba í an t-aon Spáinneach beo a tháinig slan ó champa géibhinn na mban ag Ravensbruck.

Cúirt Emo, Co Laoise, 18ú & 25ú Lúnasa: Seo ceann de na tithe móra is tábhachtaí in Éirinn, a dhearaigh Gandon. Le linn na seachtaine beidh turais treoraithe saor in aisce ar phríomhsheomraí an tí, le scéalta faoi na daoine iomráiteacha a chónaigh ann ó 1790 go 1970.

Is cuid de na Laethe Oidhreachta Eorpacha í an tSeachtain Oidhreachta Náisiúnta – comthionscnamh ag Comhairle na hEorpa agus an tAontas Eorpach ina bhfuil breis agus 40 tír páirteach gach bliain. Tá sé mar phríomhaidhm ag an dtionscnamh seo feasacht a chothú ar ár n-oidhreacht nádúrtha, tógtha agus cultúrtha agus comhoidhreacht chultúrtha na hEorpa a chur chun cinn. Gach bliain tugann na milliún Eorpach cuairt ar shéadchomharthaí agus láithreacha stairiúla ar Laethe Oidhreachta Eorpacha..

Chun tuilleadh eolais a fháil ar na himeachtaí seo go léir agus ar gach a bhaineann leis an seachtain oidhreachta féach www.heritageweek.ie nó déan teagmháil le Seirbhísí Cliant agus Cumarsáide OPW ag 01 6476106 nó opwcsc@opw.ie.

Lean sinn ar Twitter @opwireland

Faigh sinn ar Facebook @opwireland